Broken Business – informatief en praktisch

recensiefoto broken businessHelp! Fraude in je organisatie! Hoe houd je het stil, hoe zorg je dat de dagelijkse bedrijfsvoering niet verstoord wordt? Niet! Stilhouden is wel het domste dat je kunt doen! En het zal je ook niet lukken. Uitzoeken, herstellen, voorkomen, dat is je aanpak, volgens dit praktische boek. En ook je bedrijfsstrategie moet op de schop!

 

Het eind 2018 gepubliceerde boek Broken Business van José Hernandez is opgedragen aan……alle klokkenluiders! Moedige mensen, volgens de auteur, die vaak hun carrière op het spel zetten omdat ze het juiste willen doen. Helden die het goede voorbeeld geven! Bij helden horen schurken, dat zijn de charismatische stermanagers, die uitstekende resultaten behalen maar integriteit daaraan ondergeschikt maken. Dat merk je aan kleine problemen, die onbelangrijk schijnen. Maar een grote fraude of crisis is nooit toeval, nooit een ‘perfect storm’ maar een combinatie van ‘kleine problemen’ die niet aangepakt worden, en een complexe omgeving.

Het boek bestaat uit drie delen. Het begint met ‘het probleem’ waarin een fictief bedrijf ten tonele wordt gevoerd. Het gaat eerst prima met dit bedrijf, maar een jaar later zit het in een grote crisis. Deze casus is heel herkenbaar, als je het leest beginnen de alarmbellen al te rinkelen zonder dat het een karikatuur wordt. Het duurt even voordat de casus ook echt gebruikt wordt, maar dan merk je dat je je zo hebt ingeleefd in het fictieve bedrijf dat het prima als voorbeeld werkt voor te nemen acties. Knap gedaan.

Het tweede deel betreft ‘de oplossing’, waarin in 7 stappen wordt aangegeven hoe je omgaat met een schandaal. Eerst herstellen: onderzoeken, saneren en omgaan met justitie of andere partijen. Met name dit laatste onderwerp is vrijwel volledig opgehangen aan de situatie en wetgeving in de VS. Hoe meer je meewerkt, hoe beter je er als bedrijf vanaf komt. De VS kent dat ook een ‘voorwaardelijke’ straf, voor frauderende bedrijven. Een interessant gegeven, het maakt nieuwsgierig hoe dit in de Nederlandse praktijk werkt. Overigens is dit boek vrij stevig gebaseerd op de zakenwereld in de VS: het duurde even voordat ik doorhad dat de auteur in zijn beschrijvingen en aanbevelingen uitgaat van een one-tier board, vertaald als Raad van Bestuur, die de CEO kan ontslaan.

Na het herstellen komt de fase van voorkomen, met een ethiek- en compliance programma, cultuurverandering en heroriëntatie op de strategie. De auteur is hier heel stellig in zijn mening dat een decentraal aangestuurde onderneming veel vatbaarder is voor integriteitsschandalen dan een centraal aangestuurd bedrijf.

Heel aardig in dit deel is het lijstje ‘Don’ts’ wanneer je als bedrijf beschuldigd wordt van fraude of wangedrag of als er misstanden aan het licht komen:

  1. Onthoofd niet direct de boodschapper. Waar rook is, is vuur.
  2. Bagatelliseer het niet. Delegeer niet met ‘los het op’, maar zorg dat je (als CEO) de feiten te weten komt.
  3. Leg het probleem niet neer bij je jurist die ontkenningen moet formuleren. Onderzoek met behulp van je poortwachters (boekhouding, interne controle, internal audit, compliance en inkoopafdeling) en zoek het ook tot op de bodem uit.
  4. Zeg niet: bewijs het maar.
  5. Doe niet alsof er niets aan de hand is. Het is belangrijk dat al je personeel merkt dat dit prioriteit heeft. Zet externe onderzoekers in die geen last hebben van loyaliteiten of andere prioriteiten.
  6. Denk niet dat het een rotte appel is. Meestal is de mand rot. Bij een fraude zijn vaak meerdere mensen betrokken, werkt het systeem eraan mee.
  7. Laat het niet ‘lokaal’ afhandelen. Dat zal vaak de ‘stermanager’ zijn, die het onderzoek zal frustreren.

Het derde deel tenslotte is superkort en gaat over leiderschap.

Het boek is overzichtelijk ingedeeld en prettig geschreven met erg veel voorbeelden, niet alleen uit de casus maar ook uit de eigen praktijk van de auteur en uit openbare bronnen. Die zijn vaak erg illustratief en overtuigen daarom direct.

De auteur haalt in het onderdeel ethiek en compliance het schandaal van Wells Fargo aan. Daar waren creditcard-rekeningen geopend voor, maar niet door, klanten. Wells Fargo reageerde op het schandaal door 5300 (!) lage medewerkers bij allerlei lokale vestigingen te ontslaan. 5300 rotte appels? Waarom fraudeerden al die mensen?  Doordat het target ‘eight is great’ was: per klant moesten er 8 producten worden verkocht. Onhaalbaar. In de Senaat werd de CEO beschimpt om zijn laffe leiderschapsstijl, niemand van de topmanagers nam verantwoordelijkheid, of werd door hem verantwoordelijk gehouden voor de eight-is-great strategie.

De voorbeelden uit de eigen praktijk zijn natuurlijk geanonimiseerd: ‘een Europese retailer’…’een groot Duits ingenieursbureau’…’een van mijn klanten’…Grappig is om dan in het dankwoord te lezen welke klanten de auteur specifiek bedankt voor de leerzame samenwerking (Ahold, SNC-Lavalin, Telia…) en te denken: Zou het…?

Het is een supernuttig boek voor de ‘poortwachters’ (financiën, interne controle, etc) en voor managers, met name als die te maken hebben met zakendoen in de VS. Daarnaast steekt het een flink hart onder de riem voor (potentiële) klokkenluiders. Bijna tot vervelens toe wordt hun waarde voor de organisatie benadrukt, hoe onaangenaam hun persoonlijkheid ook is (!)

Broken Business kun je bestellen bij o.a. Managementboek.nl en Bol.com

Verder lezen? 

Hernandez verwijst in zijn boek een aantal malen naar Leading change van John Kotter, in het Nederlands vertaald als Leiderschap bij verandering.  Deze verandermanagementgoeroe gaat in op de inspanningen van meer dan 100 bedrijven om de concurrentie achter zich te laten. Hij identificeert de meest voorkomende fouten en biedt een proces om de obstakels te overwinnen. Dit boek kun je bestellen bij Managementboek.nl en Bol.com.

Een ander boek dat ingaat op integriteit en compliance is van Edgar Karssing: Als de oplossing het probleem is. Hierin geeft Karssing praktische oplossingen op het gebied van compliance, ethiek en integriteit, zonder dat je aan regeltjes-obesitas gaat leiden. Het is deels filosofisch, deels theoretisch en maar grotendeels praktisch, met het morele kompas als uitgangspunt. Je kunt dit boek kopen bij Managementboek.nl en Bol.com, maar je kunt ook eerst mijn recensie lezen.

De voorganger van dit boek is De oplossing is het probleem niet. Edgar Karssing plaatst problemen rondom ethiek, integriteit en compliance in perspectief en wijst oplossingsrichtingen aan.  Onderwerpen die aan bod komen zijn bijvoorbeeld: ethiek, waarden en normen, de spiegeltest, liegen, smoesjes, de zes V’s van integriteitsmanagement, moresprudentie, benutten beroepstrots, moreel beraad, morele zwijgzaamheid, moreel leiderschap, managen vanuit vertrouwen en morele moed. Je kunt dit boek kopen bij Managementboek.nl en Bol.com

Hernandez is een groot fan van wat hij de poortwachters noemt: de afdelingen financiën, interne controle, internal audit, compliance, etc. Een heel andere mening is David Graeber toegedaan in zijn boek Bullshit Jobs. Graeber verbaast zich erover dat er steeds meer functies komen die niet echt iets ‘nuttigs’ toevoegen, die we niet direct zouden missen als ze zouden verdwijnen. In tegenstelling dus tot de wèl nuttige functies als vuilnisman, verpleegkundige en onderwijzer. Een boeiend boek wat tot nadenken stemt. Je kunt dit boek kopen bij Managementboek.nl en Bol.com, maar ook eerst mijn recensie lezen. Ook is van dit boek een Samenvatting te koop, bij ESCIA èn bij Bol.com.

Elly Stroo Cloeck is specialist op het gebied van GRC en Internal Audit. Daarnaast schrijft ze samenvattingen en recensies van managementboeken. Ze ontving dit boek van Managementboek.nl om te recenseren.

Dit bericht werd geplaatst in Audit, Gedrag, Leiderschap, Risk management en getagged met , , , , , , , , , , , . Maak dit favoriet permalink.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s