Mansplaining, manterrupting, manterpretation en bropriation, wie ken het niet? En hoe kom je ervan af? Ik was erg gecharmeerd van Lois P. Frankel’s bestseller Nice girls don’t get the corner office, en dus las ik onlangs de opvolger: Nice girls don’t speak up uit 2020, vertaald in 2021. Het concept is hetzelfde: zo’n 100 tips, ditmaal over de communicatie van vrouwen, met voorbeelden hoe het niet en wél moet. Nuttig!

Want, denk je dat je alles al wel eens gelezen hebt, dan tóch zul je hiertussen weer wat nieuws, wat onverwachts aantreffen. Daarbij zijn alle voorbeelden zó herkenbaar, dat het je een hart onder de riem steekt: nee, je bent niet de enige die dit meemaakt, en nee, het is niet normaal. Goed leesbaar, veel oefenmateriaal, en slechts één blunder.

Het managementboek Nice girls don’t speak up  …

… kan wat overweldigend overkomen, met 107 tips in bijna 400 pagina’s! In de inleiding geeft Lois dan ook een zinnige basistip: denk na met welke vaardigheden je op dit moment het meeste moeite hebt, en prik 2 of 3 tips die voor jou hiervoor het meeste hout snijden. Less is more. En dan ga je oefenen, oefenen, oefenen. Heb je ze onder de knie, dan prik je er nog een paar. De betreffende vaardigheden heeft Lois verdeeld over een aantal hoofdstukken:

1. De basis. Hierin een aantal vaardigheden waarop ze in latere hoofdstukken regelmatig terugkomt. Voorbeeld: tip 7 – zeg nooit nee.
2. Voor jezelf opkomen.  Hierin basale tips als niet wachten op promotie, maar erom vragen, jezelf prijzen, een elevatorpitch hebben. Opvallend vond ik tip 26 – druk geroddel (over jezelf) te kop in.
3. Lastige situaties. Over suggestieve vragen, ruzies en meningsverschillen, een relatie verbreken, iemand ontslaan, enzovoorts. Nuttig vond ik tip 38 – praat ruzies uit. Die neiging heb ik namelijk niet.
4. Leiderschapsuitstraling. Dit gaat over zelfvertrouwen, kalm blijven, doortastend zijn, integriteit. In de herhaling: tip 52 – zeg de lichaamstaal van lieve meisjes vaarwel.  
5. Communiceren met mannen. Over seksisme, mansplaining, manterruption, manterpretation, bropriation. Heerlijk herkenbaar.
6. Feedback geven en ontvangen. Over de sandwich (niet doen!) en opwaartse feedback (heel voorzichtig!)
7. Tips zonder thema. Hierin allerlei random tips bijvoorbeeld over hoe je beter niet emailt of twittert, omgaan met beledigingen, met een stugge klantenservice, en zo nog wat.
8. Nog enkele oneliners. Nuttig om uit je hoofd te leren!

Opvallende tips

Ik licht er een paar tips uit:

Tip 20: streef naar gelijkwaardigheid. Respect tonen en uitgaan van gelijkwaardigheid zijn twee verschillende dingen, die naast elkaar bestaan. Lois zegt onder andere dat ze altijd vraagt of ze kan tutoyeren en dat een ander haar kan tutoyeren. In de VS betekent dit: bij de voornaam noemen. Ze wil laten zien dat ze zichtzelf niet hoger acht dan anderen, en vice versa.

Tip 35: suggestieve vragen beantwoorden. De meest suggestieve vraag is wel: Heb ik een dikke kont in deze jurk? Feit is dat als iemand die vraag stelt, het antwoord bijna altijd ja is. Maar dat zeg je natuurlijk niet. Eerlijkheid schaadt de relatie. Mishandel je je vrouw nog? is ook zo’n suggestieve vraag. Elke vraag die begint met ‘Denk je niet dat …’ is een suggestieve vraag. Dus wat doe je met zo’n vraag? De bal terugkaatsen. ‘Ik denk dat niet, maar jij wel volgens mij. Waarom denk je dat?’ Of: ‘Dat is een ingewikkelde kwestie, hoe denk jij erover?’

Tip 52: zeg de lichaamstaal van lieve meisjes (nice girls) vaarwel. Deze las ik ook in haar eerdere boek, Nice girls don’t get the corner office. Het bestaat uit 5 dingen. 1. Glimlachen als het niet bij de boodschap past.  2. Het te weinig opeisen van ruimte. Maak je niet klein, met je armen tegen je lichaam. Kruip niet weg in de hoek van een volle lift. Loop heen en weer als je een presentatie houdt. 3. Te veel of te weinig gebaren maken. Gebruik meer handgebaren bij een presentatie, maar zorg dat je gebaren niet afleiden van de boodschap. Geen handenwringen! 4. Kantel je hoofd niet tijdens het praten. Dat duidt op een vraag, of geeft het signaal dat je liever luistert en halt zo de kracht van je boodschap weg. 5. Frunnik niet aan je haar. Dat staat kinderachtig. Valt je lok steeds voor je ogen, ga dan naar de kapper.

Mansplaining, manterruption en bropriation 

Tip 68: tolereer geen mansplaining. Mannen die denken dat we dom zijn en ons dingen uit moeten leggen, soms zelfs op ons eigen vakgebied. Wat doe je ertegen? Duidelijk zeggen dat je geen uitleg nodig hebt. Of je zegt vriendelijk dat je blijkbaar nalatig bent geweest in het verduidelijken van je achtergrond. Of je vraagt je publiek of omstanders of je het niet net hebt uitgelegd. Humor werkt ook: goh, geef ik geen geluid? Ik dacht dat ik dat net had uitgelegd. Je kunt natuurlijk de mansplainer ook in een privégesprek duidelijk maken dat je last hebt van zijn gedrag. En onthoud: het heeft niks met jouw te maken, enkel met de man die zich superieur waant.

Tip 69: voorkom bropriation. De man (bro) eigent (appropriation) zich het idee van een vrouw toe. Als een vrouw iets zegt, reageert niemand, als een man met hetzelfde idee komt krijgt hij alle lof (van de andere mannen). Wat je hieraan kunt doen is versterken. Een vrouw zegt iets, andere vrouwen geven aan het ermee eens te zijn, herhalen het als jouw idee.  Gebeurt dit niet, dan kun je de man ‘bedanken’ voor zijn steun aan jouw idee. Of je zegt: ‘hallo, ben ik onzichtbaar? Dat heb ik dus net gezegd. Ik zal het uitleggen.’ Ga niet zitten mokken, zég wat!

Tip 70: onderbreek manterruption. Vrouwen worden veel vaker onderbroken dan mannen zo blijkt uit onderzoek. En mannen onderbreken vrouwen 3 keer zo vaak als ze mannen onderbreken. Wat doe je? Je zegt: ‘sorry, maar ik was nog niet uitgesproken.’ Of een andere vrouw zegt: ‘wacht even, ze was nog niet uitgesproken.’ Spreek met andere vrouwen af dat jullie elkaar hierin steunen. En het met de betreffende man aan de orde stellen in een privé gesprek kan ook geen kwaad. Hij zal het ontkennen, maar er tóch op letten.  

Mijn evaluatie van Nice girls don’t speak up

Om te beginnen: alle vertaalde boeken van Lois hebben de Engelstalige titel, of een deel ervan. Daar houd ik van, het komt krachtig over, want de gezegden over corner office en speak up zijn bijna onvertaalbaar. Dat zouden uitgevers vaker mogen doen.

Ik vond de tips bijzonder leerzaam, niet zozeer omdat opkomen voor jezelf nou zo nieuw voor me is, maar wel door de voorbeelden hóé je je wat assertiever kunt opstellen, met tekst en al. En helaas is het nog steeds nodig dat vrouwen voor zichzelf opkomen, de genderongelijkheid bestaat nog steeds in Nederland. En neemt misschien zelfs weer toe, onder VS-invloed.

Er staan wat onderzoeken in, en er is een korte literatuurlijst, met o.a. Brené Brown’s De moed van imperfectie, John Gray’s Mannen komen van Mars … en Allan en Barbara Pease’s Waarom mannen en vrouwen…. . Populair wetenschappelijk zou ik het noemen. Lois is gepromoveerd in de Psychologie, en heeft die wetenschappelijke kennis ongetwijfeld ook gebruikt, hoewel ze dat niet expliciet benoemt.

Elke tip staat in een kort hoofdstukje, met een duidelijk thema. Er zit weinig herhaling tussen de tips, wel wordt er terecht vaak gerefereerd aan één van de vaardigheden uit de basis. De situatieschetsen zijn erg goed, niet gedateerd en erg herkenbaar. De voorbeelden hoe het beter kan zijn meestal elegant, niet schofferend, wel duidelijk. Af en toe is er een VS-sausje, zoals in de tips over ontslag aanzeggen. Hierbij wordt er meer rekening gehouden met mogelijke rechtszaken, dan met de bijna ex-werknemer. Hoe Lois zelf haar huishoudelijke hulp na 20 jaar ontslaat, omdat ze na een rugoperatie minder goed werkt, is ook wel tekenend.

Misdruk

De structuur is prettig, de clustering van tips in thematische hoofdstukken zinnig. Elk hoofdstuk heeft een samenvatting van de tips, heel handig! Het leest ook heel prettig, humor en wat cynisme houden het luchtig. Het boek heeft geen illustraties maar is qua tekst goed verzorgd. Helaas las ik een misdruk. Zo’n 30 pagina’s ontbreken: p 225 tot en met 256, dat zijn de tips 55 tot en met 62. Hiervoor in de plaats is een herhaling van pagina 129 tot en met 160 opgenomen. Dus als je dit boek koopt: kijk dit eerst na!

Mis je iets, als je dit boek niet leest? Nee, maar word je als voetveeg behandeld, dat heb je er zeker wat aan!

Conclusie

Inhoud: Leerzaam +, Onderbouwd 0, Relevant +, Tijdloos +.

Vorm: Aansprekend+, Verzorgd -, Illustraties -, Structuur +, Schrijfstijl +

FOMO -. 

Ik gaf het boek 3*

Ken je dit boek? Wat vond je ervan? 

Lees Nice girls don’t speak up duurzaam …

• via de (online) bibliotheek; 
• digitaal en gratis via Kobo Plus;
• of uit een minibieb (dat deed ik ook!).

Koop Nice girls don’t speak up duurzaam … 

• bij de kringloop;
• bij een tweedehandsboekenwinkel zoals Boekwinkeltjes;
• bij je lokale boekwinkel, via Libris (aff.);
• of via B-Corp Bol (aff).

Keus genoeg!

Abonneer je hier op de wekelijkse blog-updates!